Türkiye’de Bilgisayar Mühendisi Olmak
Tweet
Bilgisayar mühendisliği işveren ve vatandaş tarafında nasıl algılanıyor? Seçmek için doğru bir meslek midir? Bilgisayar Mühendisi olunca nelerle karşılaşacağım? Bu soruların yanıtlarını vermeye ve bilgisayar mühendisliğini anlatmaya çalışacağım..
Tarihçe
Öncelikle yazıya “mühendislik” ile başlayalım. Mühendis ne demektir? Mühendis dediğimiz kişi bilimsel bilgileri ve verileri tasarıma, geliştirmeye, üretmeye kullanabilen (ürün ve işlemler çıkartabilen) ve bunları yaparken sonuca en verimli, en ekonomik şekilde ulaşabilen kişi demektir. Tarihte ilk mühendislik 1747 yılında Ecole des Ponts et Chauesse’es isminde (Fransızcadır, Türkçe anlamı: Köprüler ve Yolların Ulusal Okulu) Fransa’da kurulmuştur. Türkçe anlamından da çıkaracağınız üzere, ilk mühendisler inşaat mühendisleridir. Sonrasında sırasıyla 1789’da Türkiye’de Mühendishane isminde, 1802 tarihinde US Askeri Akademi isminde Amerika Birleşik Devletleri’nde ve 1890 yılında İngiliz Cambridge Üniversitesi tarafından mühendislik konusunda eğitim verilmeye başlanmıştır.
Bilgisayar Mühendisliği nedir?
Bilgisayar Mühendisliği gibi bir bölümün varlığı halen dünya genelinde tartışılmaktadır. Bazı üniversiteler bilgisayarın mühendislikle ilgisi olmadığını savunmakta ve “Computer Science” (Bilgisayar Bilimleri) tanımının daha doğru olacağını savunmaktadır. Bilgisayar Bilimleri ve Bilgisayar Mühendisliği müfredatı bazı noktalarda kesişse de, Bilgisayar Bilimleri daha teorisel, Bilgisayar Mühendisliği ise daha pratiksel (uygulamalı) bölümlerdir. Bilgisayar Mühendisliği, Yazılım Mühendisliği ile karıştırılmamalıdır keza Bilgisayar Mühendisliği bölümü Elektrik Elektronik Mühendisliği ile Bilgisayar Bilimleri bölümlerinin karışımından oluşmaktadır.
Bilgisayar Mühendisliği eğitimi boyunca, herhangi bir dalda uzman yetiştirmek hedeflenmemiştir, müfredatı da bunun açık bir kanıtıdır. Yazılım, donanım, ağ yönetimi, sistem analizi, veri tabanı ve elektronik bilgileri temel ve orta düzeyde verilmekte, öğrencinin bu dallardan birini seçip kendisini o konuda geliştirmesi hedeflenmektedir. Dolayısıyla Bilgisayar Mühendisliği bölümünden mezun olan herkesin “yazılımcı” olmayacağı aşikar bir gerçektir.
Bilgisayar Mühendisliği Doğru Bir Seçim Midir?
Bu sorunun cevabı aslında, sizin kişisel yeneklerinizde ve becerilerinizdedir. Günümüzün ve geleceğin mesleklerinden biri olarak görülen Bilgisayar Mühendisliği, eğer “işsiz kalmam” düşüncesi ile seçilirse sonucu hüsranla bitecektir. Çünkü Bilgisayar Mühendisliği seçecek birinin uygulamalı bilimlere de yeteneği olması gerekmektedir.
Müfredat, üniversiteler arası değişiklikler göstermekle birlikte, genel olarak birinci ve ikinci sınıfta toplam 6 matematik (analiz1 (calculus1), analiz2 (calculus2), lineer cebir (linear algebra), ayrık matematik (discrete mathematics), diferansiyel denklemler (differential equations), olasılık ve istatistik (probability and statistical methods)); 2 fizik (fizik1 (physics1), fizik2 (physics2)) ve müfredata göre kimya (chemistry) gibi uygulamalı bilim dersleri bulunmaktadır. Bilgisayar Mühendisliği’ni seçen kişiler arasında okulu bırakma, en çok bu uygulamalı bilim derslerinin yoğunluk gösterdiği birinci sınıfta yaşanmaktadır. Genel olarak birinci sınıfta bir adet bölüm dersi almakla birlikte, yoğun olarak uygulamalı bilim derslerine ağırlık verilmektedir.
Hiç Bilgisayar Klavyesine Dokunmadım. Bilgisayar Mühendisi Olabilir Miyim?
Bu sorunun yanıtı da tamamen sizin azim ve hırsınıza bağlıdır. Ancak belirtmekte fayda var, müfredata göre bazı üniversiteler “Bilgisayara Giriş” isminde verilen birinci sınıf dersinde programlamaya başlamaktadır. Dolayısıyla bilgisayarın nasıl açıldığı, nasıl kullanıldığı ya da parçalarını öğretmeyen üniversiteler de vardır. Fakat bu gözünüzü korkutmasın. Şahsen bilgisayar kullanmayı üniversitede öğrenip de, şu anda iş bulan ve Türkiye şartlarına göre oldukça iyi maaş alan kişiler tanıyorum. Sonuç olarak bu sorunun kilit noktası azim ve hırstır.
İşveren Gözüyle Bilgisayar Mühendisliği
Türkiye ne yazık ki bilişim konusunda halen gelişmekte olan bir toplumdur. Hal böyle olunca, gereken saygı ve görevi alamayabilirsiniz. Örneğin web programlama işine kaymak istiyorsanız, sizden sadece programcı olmanız beklenmez. Pek çok şirket, aynı zamanda görsel alanlarda da (Photoshop, Flash gibi) bilgi sahibi olmanızı ve hatta deneyimli olmanızı beklerler. Dolayısıyla iş bilgisayar mühendisliğinden çıkıp, “Ne iş olsa yaparım abi” moduna geçmektedir.
Bununla birlikte, işini layıkıyla yapan şirketler de bulunmaktadır. Kişileri uzmanlık alanlarına göre şirket içinde konumlandırırlar ve bu şekilde kişiden maksimum performansı elde ederler. Fakat bu tarz şirketlerin pek çoğu sizden en az 3 yıllık deneyim beklemektedir. Dolayısıyla bu şirketler sizin ikinci, belki de üçüncü durağınız olacaktır. İlk durağınızda gerektiğinde ağ kurmayı, bilgisayar teknisyenliği yapmayı (format atma, donanım parçaları takma, bilgisayarları donanımsal ve yazılımsal olarak güncelleme), İnternet sitesi tasarlamayı ve programlamayı bilmeniz, işsiz kalmamak açısından önem teşkil eder. Yanlış anlaşılmasın, ben böyle bir düşünceyi ve düzeni onaylamıyorum. Fakat amacım size piyasa tecrübelerimle Türkiye gerçeğini yansıtmak.
Vatandaş Gözüyle Bilgisayar Mühendisliği
Eğer çevrenizde bilgisayar mühendisi olduğunuz duyulursa, sizi ciddi anlamda garip sorular bekler. “Abi ben kız arkadaşımın kimle konuştuğunu merak ediyorum, MSN adresini bir kırabilir misin?”, “Ya yeni bir cep telefonu alacağım, ne almalı sence?”, “Birader yeni bir kamera alacağım, ama mercek konusunda takıldım, yardımcı olur musun?” gibi aslında bölümünüzle alakalı olmayan pek çok soruyla muhatap olacağınızdan emin olabilirsiniz. Üstelik kekler, börekler ve benzer gıda ürünleri ile komşunun kızının ya da oğlunun bilgisayarına format atmanız da beklentiler arasındadır. Hatta ben bu konunun en uç noktasında bir soruyla karşılaştım. Tanıdıklarımızdan bir tanesi, elektronik olarak programlanabilen bir fırın almış, ancak kendi özel tarifine göre zaman ayarlaması yokmuş. Aramızda geçen diyalog şu şekildeydi:
- Merhaba Can, nasılsın?
- İyiyim siz nasılsınız?
- Ben pek iyi değilim.
- Hayırdır ne oldu? Bir şeyiniz yok ya?
- Yok yok, sağlığım iyi, ama fırınla başım dertte.
- (Ben bu sırada ne olduğunu anlamaya çalışıyorum) Nasıl anlamadım?
- İsmet amcan bir fırın aldı. Bu fırının kendi kendine ayarları var. Ama benim kek için zaman ayarı yok. Şuna bir bakıversen?
- (Son derece dumur olmuş bir şekilde) Bakayım, ama nasıl bir yardım bekliyorsunuz onu anlayamadım?
- Sen bilirsin evladım, bu benim keke göre de zaman ayarlı olsun. Geçen Sevim teyzenden duydum, her şeyi yapıyormuşsun bu elektronik aygıtlarla ilgili (Sevim teyzenin dijital televizyon alıcısının kablosu çıkmıştı, onu taktım. Her şeyi bilir olmuşum da haberim yokmuş :))
Diyaloğu uzatmaya gerek yok, sonuç ortada :)
Tweet19 Yorum
Teknovole.com Editörlerinden: Bilgisayar Mühendisliği | Teknovole.com , 18 Temmuz 2009 tarihinde
[...] Türkiye’de bilgisayar mühendisi olmaya. Aslında bu konuda bir süre önce kendi Blog sitemde içimi dökmüştüm. Ama şimdi size daha kolay okunması için madde madde [...]
serseru , 29 Ağustos 2009 tarihinde
yazılar güzel olmuş,, geçmiş deneyimlerini ve yazıların bizim ile paylaştığın için teşekkürler
Can Sinan ARTUC , 10 Eylül 2009 tarihinde
İşinize yaradıysa çok sevindim, kolay gelsin…
mavi bellek , 14 Eylül 2009 tarihinde
Selamlar,
Öncelikle çok güzel ve aydınlatıcı bir yazı olmuş,emeğinize sağlık.Başarılarınızın devamını dilerim.
Gelecekte Bilgisayar Mühendisi olmak istiyorum ve bu konuda kararlıyım.Henüz lise 1 e geçtim.Bilgisayar konusunda kendimi geliştirmek için elimden geleni yapmaya çalışıyorum.İlk neleri öğrenmeye başlamalıyım?Bu konuda tavsiyelerinizi bekliyorum.Şimdiden teşekkürler…
Can Sinan ARTUC , 14 Eylül 2009 tarihinde
Selam,
Bilgisayar mühendisliği belli bir konuda insan yetiştirmeyi hedeflemiyor. Dolayısıyla bir yığın bilgi alıyorsun, ama hiçbirinde “uzmanım” diyemiyorsun. Dolayısıyla şimdiden kendine bir branş seçmende fayda var (yazılımcı, database admin ki artık bu görevi yazılımcılar yapıyor, network gibi).
Ben çocukluğumdan bu yana yazılımla ilgileniyorum, dolayısıyla bu branşı seçtim. Donanım seçme gibi bir şansın yok, Türkiye’de hiçbir şey yapamazsın.
Şimdiden bir branş seçmen, üniversite hayatında da yardımcı olur. Örneğin ben programlama derslerine hiç çalışmadım, hepsini de A ile geçtim. Çalışma gücümü diğer derslere yönelttim, dolayısıyla benim açımdan daha kolay oldu okulu bitirmek :)
mavi bellek , 14 Eylül 2009 tarihinde
Fikirleriniz ve yardımınız için çok teşekkürler..
Canartuc.com bloG » Cloud Computing ve Platform Bağımsızlığı , 14 Eylül 2009 tarihinde
[...] olmaktan çok mutlu oluyor Bunu Teknovole.com’daki bu yazıdan ve kendi sitemde yazdığım bu yazıdan görebilirsiniz. Kısa bir süre sonra, özellikle yeni mezun veya öğrenci olan [...]
Canartuc.com bloG » Hakkı Ağabey Saygım Sonsuz Ama… , 7 Kasım 2009 tarihinde
[...] çok kez bilgisayar mühendisliği ile ilgili hem kendim, hem de arkadaşlarımla yazılar yazdım: Türkiye’de Bilgisayar Mühendisi Olmak, Teknovole.com’dan: Bilgisayar Mühendisliği, Bu Dönemi Boş Geçmeyin . Google, Silikon [...]
Ferhat , 10 Kasım 2009 tarihinde
Merhaba Can abi, bu sene bitiyor benim de müh. Paylaştığın bu yazı harika ve tam olarak yaşntımın yansıması. Sanırım mühendislerin ortak kaderi bunlar ..:)
Can Sinan ARTUC , 11 Kasım 2009 tarihinde
@Ferhat – Yakında inşaat mühendislerine de “Bizim ev depreme dayanık mı?” diye sorular sorulması için kampanya başlatacağım :P
Bilgisayar Mühendisliği | dark in the sunlight , 26 Kasım 2009 tarihinde
[...] Türkiye'de Bilgisayar Mühendisi Olmak [...]
öğrnci , 22 Eylül 2010 tarihinde
yha ben bgs. mühendisi olmak istiyorum da endüstri bilişimi okuyorum teknik değil acaba mühendis olabilirmiyim onla alakası yokmudur yoksa varmıdır?
yardım ederseniz sevinirim
Can Sinan ARTUC , 4 Ekim 2010 tarihinde
@öğrnci – İşin YÖK boyutunu bilmiyorum, yani nerden çıkınca nerelere girilebilir, bu konuda bilgim yok. Ama altyapı olarak baktığımızda, yazımda da yazdığım üzere hayatında üniversiteye kadar eline klavye dokunmamış kişilerin bilgisayar mühendisi olduğunu gördüm :)
istanbul evden eve , 12 Aralık 2010 tarihinde
gercekten artık Türkiye deki egitim sistemi can yakıyor..Bilgisayar mühendisis olmak istemiştim..egitim sistemi yuzunden olmadım…Paylaşımın için Tesekkurler..Saygılarımla
Cağatay , 27 Aralık 2010 tarihinde
Can mrb. dostum, ben Çağatay. Bana içten geldin ve bir ulaşayım dedim. Ben de bir bilgisayar mühendisi olmak istiyorum. Kararlarım hep bu yöneydi ki hala öyle. Bilgisayarlarda beni çeken hep bir şeyler oldu. Ne zaman yeni bir şeyler öğrensem ya da onlar üzerine filmler izlesem, bilgisayara en basitinden bir program bile yüklesem inanır mısın tüylerim diken diken olur. Bu işle uğraşan insanlar hep ben de bir kahramandır. Kevin Mitnick i bilirsin, kitaplarının hepsini okudum Türkçe ve İngilizce olarak, dedim ki ya bu bölümü okuyacağım ya da okuyacağım. Senden bir belki de birçok konuda yardım istiyorum ama şunu sormalıyım . Açılan bölümlerde artık yazılım mühendisliği bölümü var. Senin de bahsettiğin gibi bilgisayar mühendisliği bir uzman yetiştirmiyor karma bir bölüm. Ben ileride daha çok güvenlik uzmanı ve yazılım üzerine çalışmak istiyorum ancak Türkiye de ne derecede ilerliyor, aranan bir dal mı hiç bir fikrim yok. Senin düşünceni almak istiyorum , bana hangi bölümü önerirsin yani yazılım mühendisliği mi yoksa bilgisayar mühendisliğini mi seçmeliyim. Ben de şöyle genel bir yargı var her nedense bilmiyorum, bilgisayar mühendisliği sanki hep yazılım mühendisliğinin üstünde, daha çok bilgiye sahip olunur gibi geliyor bilmiyorum yorumu sana bırakıyorum. Bana lütfen yardımcı ol Can , teşekkürler…
Can Sinan ARTUC , 30 Aralık 2010 tarihinde
@Cağatay – Selam,
Kevin Mitnick ünlü bir hackerdır ve pek de hoş şeyler yapmadı geçmişte :) Dolayısıyla kendine idol ya da örnek alacağın kişi seçiminde dikkatli olmanı tavsiye ederim :) Nitekim, bir bakmışsın demir parmaklıklar ardındasın :)
Yargın doğru, Türkiye’de yazılım mühendisliği henüz idrak edilemeyen bölümler içinde. Bilgisayar mühendisliği bölümünü tercih etmeden önce, sadece İzmir Yüksek Teknoloji’de yazılım mühendisliği bölümü vardı ve çok kararsız kalmıştım. Sonunda bilgisayar mühendisliğinde karar kıldım. Nedeni basitti: Bilgisayar mühendisliği bölümü daha iyi tanınıyor.
Seçeceğin bölüm, aslında çalışmak istediğin yere göre de değişir. Şayet “kesin” yurtdışına çıkacağım diyorsan, yazılım mühendisi olmak daha mantıklı çünkü dünyanın %90′ında bilgisayar mühendisi gibi bir kavram yok, “bilgisayar bilimi” var. Bu kavramın olmadığı ülkelerde “yazılım mühendisi” diye bir kavram var. Dolayısıyla iş bulman kolaylaşır. Ama Türkiye’de çalışacaksan, yazılım mühendisliği iş bulman konusunda pürüz çıkartabilir. Nitekim bilgisayar mühendisi olunca pek çok alanda çalışabilirsin, işveren de bunu bilir. Ama yazılım mühendisi olunca sadece yazılım alanında çalışırsın. Tabii istisnalar kaideyi bozmaz, psikoloji eğitimi alan biri iki kursa gidip ben yazılım uzmanıyım diye geçiniyor.
Kolay gelsin…
osmaniye , 18 Mart 2011 tarihinde
süper site
lkl , 3 Haziran 2011 tarihinde
gercekten artık Türkiye deki egitim sistemi can yakıyor.


buklet, terlik, sabun , 11 Nisan 2009 tarihinde
tşk