İşletim Sistemleri

Linux bol zamanı, Windows bol sabrı, Apple Mac OS X ise başlangıçta bol parası olanların işletim sistemidir. Copyright bana ait çizerim :)

Ubuntu’da Webcam’iniz Ters Dönmüş Gösteriyorsa

Bu anlatacağım çözüm diğer Linux dağıtımlarında işe yarar mı bilmiyorum çünkü denemedim. Ama Ubuntu Linux’te işe yaradığını garanti edebilirim, çünkü ben kullanıyorum :)

Webcam’i nerede kullanıyorsunuz? Cheese gibi webcam uygulamalarında, Skype veya Emesene gibi anlık mesajlaşma ve görüntülü konuşma uygulamalarında değil mi? Zaten webcam için pek de bir seçeneğiniz yok. Ama Ubuntu’da webcaminizi bir açtınız, o da ne, yer çekimi kaybolmuş bir ortamda gibisiniz :) Bunun çözümü için sistem dosyalarını düzenlemekten tutun da kendi kendine patch yazanlara kadar bir yığın bilgi var. Ama benim burada anlatacağım yol, bana göre en kolayı ve en risksizi.

Ubuntu’da Webcam’iniz Ters Dönmüş Gösteriyorsa Nasıl Düzeltilir?

Öncelikle libv4l-0 kütüphanesine ihtiyacınız var. Ama dert etmeyin, bu kütüphane yeni sürüm Ubuntu’da varolan bir şey, ama bir kontrol edelim. Terminale girip şu komutu yazın:

sudo apt-get install libv4l-0

Eğer sisteminize yüklüyse halihazırda yüklü olduğuna dair uyarı alacaksınız. Eğer yüklü değil ve yüklemek için key hatası veriyorsa, şu komut sırasını izleyin:

sudo apt-key adv –recv-keys –keyserver keyserver.ubuntu.com C3FFB4AA
sudo apt-get update
sudo apt-get install libv4l-0

İşlemi tamamladık. Şimdi Cheese, Skype ve MSN Messenger klonu olan Emesene‘den istediğinizi bilgisayarınıza yükleyin (hepsi Synaptic paket yöneticisi ve Software Center ile indirilebiliyor, ama komut satırını kullanmak isteyenler için komutlar aşağıda):

sudo apt-get install cheese
sudo apt-get install skype
sudo apt-get install emesene

Tek yapmamız gereken bu uygulamaları doğrudan çalıştırmamak, çalıştırırken komut satırında başlarına “LIBV4LCONTROL_FLAGS=3″ (tırnaklar yok) eklentisi koymak. Flag’a 3 numara atamamızın nedeni, görüntüyü hem yatayda ve hem de dikeyde düzeltmesini istiyor olmamız. Bu durumda komut satırından:

export LIBV4LCONTROL_FLAGS=3 && cheese
export LIBV4LCONTROL_FLAGS=3 && emesene
export LIBV4LCONTROL_FLAGS=3 && LD_PRELOAD=/usr/lib32/libv4l/v4l1compat.so skype

yazdığımızda uygulamalar açılacak ve kameramız normal görünecektir. İyi de her seferinde komut satırından girip bunu mu yazacaksınız? Elbette hayır. Küçük bir bash script ile işimizi halledebiliriz. Gedit ya da muadili bir yazı editörü açın ve aşağıdaki satırları kopyalayıp yapıştırdıktan sonra dosyaismi.sh ile dilediğiniz yere kaydedin:

#! /bin/bash/
export LIBV4LCONTROL_FLAGS=3 && LD_PRELOAD=/usr/lib32/libv4l/v4l1compat.so skype

Bu örnekte Skype’ı çalıştırdık. Diğerleri için yukarıda belirttiğim komutları yazarak ayrı ayrı ya da hepsini aynı anda açmak istiyorsanız bir dosyanın içine hepsini alt alta yazarak kaydedebilirsiniz. Dosyayı kaydettikten sonra komut satırından:

sudo chmod +x dosyaismi.sh

komutunu vererek, yazdığımız scriptin çalıştırılabilir olması için izin veriyoruz. Şimdi panele bir ikonla bu scriptimizi ekleyelim ve tıkladığımızda programımız açılsın (ikon bulmada zorluk çekenler Iconfinder‘ı kullanabilir – ikonları png olarak indirin). Panelimize gelip sağ tıklayıp şu yolu izliyoruz (Türkçe kullanmadığım için Türkçe karşılıklarını bilmiyorum (birebir Türkçeleştirince aynısı olmuyor), ama Linux dünyasında en bilgisiz kullanıcı bile panele nasıl uygulama ekleneceğini bildiği için üzerinde fazla durmuyorum :)) : Add to Panel… > Custom Application Launcher > Command satırına “bash /yazdigimiz_scriptin_yolu/dosyaismi.sh” (tırnaklar yok) yazıp “Type“tan “Application“ı seçiyoruz. Yandaki yay gibi olan yere tıklayarak da istediğimiz ikonu atayabiliriz.

Ben bu yöntemi yukarıda belirttiğim 3 program için de denedim ve hepsi tıkır tıkır çalışıyor :)

Ubuntu’da Kapatma ve Diğer Butonları Sağa Alma

Hayatta bazı şeyler değişebilir, ama teknolojide daha hızlı değiştiği kesin. Ubuntu, Canonical Ltd. tarafından geliştirilen ve dünyada en çok kullanılan Linux dağıtımlarından biri, ben de 5 versiyonundan beri Ubuntu kullanıyorum (öncesinde Debian kullanıyordum). 10.04 versiyonuna kadar bu 3 buton Windows gibi sağ taraftayken, her ne kadar 11 versiyonunda gelecek yeni özellikten dolayı sol tarafa alındığı ve şimdiden alıştırılmaya çalışıldığı söylense de, bana göre tamamen Apple özentiliği nedeniyle yapılan bu değişiklikten rahatsız oldum. “Açık kaynak” ve “Ücretsiz” oluşu her şeyi toz pembe gibi gösterse de, yine de bir satış stratejisi ve marka değeri var. Dolayısıyla bana göre bu değişiklik Apple kullanıcılarına “Bakın iyi kötü çekirdeklerimiz benzer, hatta görüntümüz de benzer, neden binlerce lira (Türk lirasıyla) ödemeniz gereksin ki?” demenin bir yoluydu.

Butonlar sağda olmuş, solda olmuş, altta olmuş, üstte olmuş, açıkçası pek de umrumda değil. Ama 10 versiyonuna kadar Ubuntu ile neredeyse 10 yıl geçti ve bunca yıldır sağdayken, Apple’ın günden güne popüler oluşuna takiben neden sola alındığına bir anlam veremedim ve kullanım sıkıntısı çektim. Aynı zamanda varsayılan olarak gelen masaüstü duvar kağıdı da oldukça “Applevari”ydi. O dönemde aradım ve çözümü buldum, şimdi vaktim oldu ve paylaşayım dedim:

Ubuntu 10.x versiyonlarında, üst üç butonu soldan sağa almak için:

Alt+F2 tuş kombinasyonuyla uygulama çalıştırıcısını açıp “gconf-editor” (tırnaklar yok) yazıp entera basıyoruz. Açılacak pencereden şu yolu takip edin: apps -> metacity -> general. Buradaki “button_layout” parametresinin karşısındaki değeri “menu:minimize,maximize,close” (tırnaklar yok) olarak değiştirin.

Linux Adı Nasıl Çıktı?

“Shell’in çalışmasıyla onun içindeki yerleşik programları test etmeye başladım. Ardından gerçek anlamda bir şeyler yapmaya yetecek kadar yeni program derledim. Minix’deki her şeyi toparlıyordum; ama shell’i yeni işletim sistemi için oluşturduğum ayrı bir disk bölüntüsüne taşımıştım. Onu kendimce Linux olarak adlandırdım.

Dürüstçe: O şeyi Linux adı altında sunmayı istemiyordum, çünkü bu çok egoistçeydi. Sonunda yapacağım sunum için düşündüğüm ad neydi? Freax (Anladınız mı? İçerik gereği eklenmiş bir ‘x’ ile ‘freaks’ sözcüğü.) Aslında ilk dönem dosyaları –kaynakların nasıl derleneceğini tarifleyen dosyalar- altı ay kadar ‘Freax’ sözcüğünü içerdi. Ama bu gerçekten önemli değildi. O aşamada isme gereksinmiyordum, çünkü işletim sistemini kimseye sunucak değildim.” – Yalnızca Eğlenmek İçin, Linux Torvalds (Linux’un Yaratıcısı), Bilgi Yayınevi, Sayfa 111

Bundan sonraki süreçte Linus Torvalds, yaptığı şeyi paylaşmaya karar veriyor:

“İşletim sistemini sunmamın ana nedenlerinden birisi, sadece laftan ibaret olmadığını, gerçekten bir şeyler yaptığımı kanıtlamaktı. İnternet’te laf yarıştırmak fazla paraya mal olmuyordu. Yapılan şey ne olursa olsun, ister işletim sistemi, ister seks, bir sürü insan siber alemde sahtekarlık peşindeydi. Yani bir sürü insanla bir işletim sistemi oluşturmakla ilgili yazıştıktan sonra, ‘İşte, gerçekten bir şeyler yaptım’ demek güzeldi. ‘Sizi kandırmıyordum. İşte üstünde uğraştığım şey.’” – Yalnızca Eğlenmek İçin, Linux Torvalds (Linux’un Yaratıcısı), Bilgi Yayınevi, Sayfa 115

Linux ismi doğuyor:

“Ve Ari Lemke, yani sistemin ftp sitesinde yayımlanmasını sağlayan kişi, Freax isminden nefret etti. Kullandığım diğer çalışma ismini -Linux’u- tercih etti ve iletimde pub/OS/Linux adını kullandı. Buna karşı fazla mücadele vermediğimi kabul etmek zorundayım. Ama eylem ondan gelmişti. Bu nedenle egoistlik etmediğimi içtenlikle ya da yarı içtenlikle söyleyebilirim. Bunun iyi bir isim olduğunu düşünüyordum ve bundan ötürü her zaman suçlayabileceğim birisi vardı. Yani tıpkı şimdi yaptığım gibi.” – Yalnızca Eğlenmek İçin, Linux Torvalds (Linux’un Yaratıcısı), Bilgi Yayınevi, Sayfa 115